SIFAT TAMLAMASI

SIFAT TAMLAMASI

1-Sıfat tamlaması bir sıfat unsuru ile bir isim unsurunun meydana getirdikleri kelime grubudur.Sıfat tamlaması eksiz bir birleşmedir.bu tamlamada sıfat önce, isim sonra getirilir.
Sıfat unsuru + isim unsuru = sıfat tamlaması
Hayatıma taalluk eden her şeyi seninle konuşmaya mecburum. (s.21)
Müjgana anlattığım şey, netice itibariyle, arkadaşlarımı nasıl bir kurt masalıyla aldattığımın hikayesiydi. (s.63)
Artık kocaman bir kız olduğumu, bir hafilik yaparsam beni ayıplayacaklarını söyledikleri için hareketlerime son derece dikkat ediyordum. (s.59)
Biraz evvel yanımızdan geçen ihtiyar balıkçı, elinde bir kürekle beylikduzu escort kara bir sokak köpeğini kovalıyordu. (s.75)
Geveze bir çocuğa sükût hakkı diye getirilen bu şeyleri benim arkadaşlarıma başka türlü göstermem namussuzluk değil miydi? (s.55)
Islak bir mendille şakaklarımı siliyor… (s.80)
Müjgan, bazan bu kadarla kalmıyor, incecik elleriyle saçlarımı okşayarak onun ağzından konuşuyordu. (s.81)
Şu taraflarda oturan bir hasta arkadaşımı yoklamağa geldim de… (s.55)
Onlar, köşkün önündeki verandada, lüzumsuz bir lüks lambası ışığında, kalabalık bir grup halinde konuşup gülüşüyorlardı. (s.35)
Bu huy, her halde Hüseyin’le oynadığım oyunlardan kalma bir şey olacak. (s.11)
Küçük bir fino köpeğini havuzda yıkamak için dışarı çıkıyordum. (s.56)
Hüseyin, delişmen bir adamdı. (s.10)
Fakat müsaade ederseniz küçük bir römork yapayım… (s.50)
2-Sıfat tamlamasında her iki unsur tek kelimeden oluşacağı gibi kelime gruplarından da oluşabilir.
a-Sıfat unsurunun tek kelimeden oluşması.
Gece yağmur yağdığı için havada tatlı bir sonbahar serinliği vardı. (s.72)
Hüseyin’le arkadaşlığımız iki sene sürdü. (s.11)
Bütün çocukların “Sakallı Amca”diye çağırdıkları tuhaf bir akrabamız vardı. (s.17)
Fakat müsaade ederseniz küçük bir römork yapayım… (s.50)
Yavaş yavaş bir şey konuşuyorlardı. (14)
Müjgan, bazan bu kadarla kalmıyor, incecik elleriyle saçlarımı okşayarak onun ağzından konuşuyordu. (s.81)
Bu korku bana o saniyede bir hınzırlık düşündürdü. (s.53)
Tam bu esnada bir ağustos böceği cırlamaya başlamaz mı ? (s.36)
Bir başka gün de kocaman bir çamaşır teknesini sürüye sürüye denize halkalı escort indirmiş, kendimi akıntıya salıvermiştim. (s.17)
İçimde dayanılmaz bir acı vardı. (s.15)
Bir ağustos mehtabı gecesiydi. (s.33)
b- Sıfat unsurunun kelime gruplarından oluşması.
Ben bu aşçı kadar çılgın ve aksi insan görmedim. (Bağlama grubu) (s.99)
Bunlar arasında Neriman diye yirmi beşlik bir dul vardı ki köşkü şereflendirmesi bir vaka olurdu. (Sayı grubu) (s.34)
Üzeri sazdan köşkler, çekik gözlü Japon kızlarıyla süslenmiş şemsiyemi yer, tozların içine düşürdüğüm zaman almıyor, teyzelerimden:… (Sıfat tamlaması) (s.40)
Ayşe teyzemle Müjgan’ın sürü sürü ahbapları vardı. (Tekrar grubu) (s.59)
İşittiğime göre zengin olmayan kıza pek iltifat olmazmış.(Sıfat fiil grubu) (s.31)
Müjgana anlattığım şey, netice itibariyle, arkadaşlarımı nasıl bir kurt masalıyla aldattığımın hikayesiydi. (Sıfat fiil grubu) (s.63)
Siyah önlüğümün eteklerini tutarak kutuların önünde muhteşem ve uzun bir reverans yaptım. (Bağlama grubu) (s.49)
Arkadaşımın babası bizim köşkten ayağı eksik olmayan bir insandı. (Sıfat fiil grubu) (s.90)
Akıllı uslu Müjgan’ı bugün hangi hain şeytan dürtüyordu. (Tekrar grubu) (s.73)
Kâmran Bey, bir hafta için İsviçre’ye geldiği halde iki aya yakın bir zaman orada kalmış. (Yaklaşma grubu) (s.106)
c-Birden fazla sıfat unsurunun yer aldığı sıfat tamlamaları.
Dadımın gelin olduğu, köşeye oturduğu gün bugünkü gibi gözümün önündedir. (s.9)
Zaten, pek öyle aklı başında, çalışkan bir talebe değildim. (s.87)
Çalışkanlığı kadar oburluğu ile de meşhur sınıf arkadaşlarımdan Mari Pırlantacıyan, şekerlerimi iri beyaz dişleriyle yerken gizlemeğe muvaffak olamadığı bir hasret ve hayranlıkla:… (s.55)
Romanlar mahzun insanı omuzları çökmüş, gözleri sönmüş, hareketsiz ve sessiz bir insan diye yani daha açıkçası bir miskin şeklinde tasvir ederler. (s.16)
Kâmran’ın kıvırcık sarı saçları, beyaz nazik, parlak bir cildi vardı. (s.18)
“Duvarın üzerinde sarışın, uzun boylu bir erkekle kur yaptık, birbirimize!”diyeceğim… (s.33)
Fakat, siz de çok iyi ve bu işte tamamıyla suçsuz, günahsız bir genç kızsınız. (s.107)
Kaba, çirkin bir kuş…korkuyoruz, kaçıyoruz… (s.45)
d-İsim unsurunun tek kelimeden oluştuğu sıfat tamlamaları.
Çamaşırhanenin arkasındaki duvardan atladım, dedim (s.22)
Yalancı bir telaş ve sabırsızlıkla onun gösterdiği kutuyu açtım. (s.49)
Kuzenim bu seferde galiba kulaklarına inanamadı.: (s.93)
Bundan daha parlak bir geceydi, diyordum, kapının önündeki kalabalıktan uzaklaşmıştık… (s.45)
Siyah çarşaflı kadın, kapıdan girmiş, yanıma yaklaşmıştı: (s.103)
Bu korku bana o saniyede bir hınzırlık düşündürdü. (s.53)
Bu bir, iki, üç, dört seneyi parmaklarımla o kadar kolay sayıyordum ki… (s.96)
-Zannederim ki bültendeki numaraları herkese göstermekten sıkılacaksınız dedi. (s.88)
Burası benim on sene kapalı kalacağım Sör mektebiydi. (s.19)
Mesut dil, o geceden sonra köşkte görünmez oldu. (s.40)
Zavallı Mişel, öyle sevme çılgını bir kızdı ki bunu başkasında sezmek bile ona zevk veriyordu. (s.43)
e-İsim unsurunun kelime grubundan oluştuğu sıfat tamlamaları.
Sütninenin torunu senelerden beri köşkte büyüyen bir öksüzdü. (Sıfat tamlaması) (s.53)
Fakat pencereden giren ay ışığı içinde oda bembeyazdı. (Belirtisiz isim tamlaması) (s.15)
İnsan başkasının ağzına sürülmüş bir şeyden iğrenmemek için… (Sıfat tamlaması) (s.52)
İri bir ağaç kökünde oturan Müjgan’ın yüzü deniz sirinevler escort tarafına dönük olduğu için o, bunun farkında olmamıştı. (Belirtili isim tamlaması) (s.72)
Kapıya bir ayak sesi yaklaşıyordu. (Belirtisiz isim tamlaması) (s.101)
Havadisi oğlunun bir mektubuyla öğrenen Besime Teyzem ili Necmiye bizi Galata rıhtımında karşılamağa koşmuşlardı (Bağlama grubu) (s.81)
Teyzem, bana özene bezene bir nişan yüzüğü yaptırmıştı. ( Belirtisiz isim tamlaması) (s.82)
Biraz evvel yanımızdan geçen ihtiyar balıkçı, elinde bir kürekle kara bir sokak köpeğini kovalıyordu. (Sıfat tamlaması) (s.75)
Bitişik arsadaki bostan kuyusuna fener sarkıtmışlar. (Belirtisiz isim tamlaması) (s.16)
3-Sıfat tamlamasının kelime grupları ve cümle içindeki kullanılışı.
a-Sıfat tamlamasının kelime grupları içindeki görevi.
Tatilin son günü hazırlığa başlamıştım. (isim tamlamasının tamlanan unsuru) (s.87)
Buzlu camın arkasında kocaman bir baş gölgesi. (isim tamlamasının tamlayan unsuru) (s.52)
Etrafımızdaki kuru dağ tepeleri bir mercan kızıllığı içinde yanıyordu. (sıfat tamlamasının isim unsuru) (s.93)
Denizin durgun yüzünde nereden geldiği belli olmayan uçuk bir aydınlık titriyordu. (isim tamlamasının tamlanan unsuru) (s.72)
Başka çocuklar gibi karanlık ve yalnızlıktan korkmazdım. (edat grubunun isim unsuru) (s.15)
Mesut dil için bir şey soramazdım, fakat kulağımda da yasak yoktu, ya… (edat grubunun isim unsuru) (s.57)
Komşu, bu riyakâr nedamete ve sesimdeki titreyişe aldandı, yumuşadı; neyse bana güzelce bir şey söylemek lüzumunu hissederek:… (bağlama grubunun isim unsuru) (s.31)
b-Sıfat tamlamasının cümle içindeki görevi.
Yalancı bir hiddetle bağırdım: (zarf tümleci) (s.40)
Ben, parloir’in mahsus açık bıraktığım bir kapı kanadına dayanıyordum. (yer tamlayıcısı) (s.89)
Dağınık saçlarımın arkasından, pırıl pırıl yanan yeşil gözleri bende garip bir kin; bir zulüm meyli uyandırıyordu. (özne) (s.80)
Yerimden doğrularak sert bir emir verdim. (nesne) (s.38)
Hüseyin, delişmen bir adamdı. (yüklem) (s.10)
İçimde dayanılmaz bir acı vardı. (özne) (s.15)
Bir başka gün de kocaman bir çamaşır teknesini sürüye bakırkoy escort sürüye denize indirmiş, kendimi akıntıya salıvermiştim. (nesne) (s.17)
Evet ben hakikaten garip, anlaşılmaz bir çocuktum. (yüklem) (s.22)
İşte o sıralarda yukarıda söylediğim köye gelmişim. (yer tamlayıcısı) (s.9)

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.