NESNEL (OBJEKTİF) ANLATIM: Anlatıcının kişisel görüşlerini, yorum ve izlenimlerini içermeyen; gözlem, deney ve araştırmaya dayanan anlatımdır. Nesnel yargılar kanıtlanabilir niteliktedir, kişiden kişiye değişmez. (Göreceli değildir.) Yan tutmaz.

Örnekler:

  • Bursa nüfus yönüyle Türkiye’nin beşinci büyük kentidir.
  • Nurullah Ataç yazılarında “ve” bağlacını kullanmamıştır.
  • Şinasi’nin yazdığı Şair Evlenmesi, Türk edebiyatında ilk tiyatro örneğidir.
  • Türkçe alfabede 29 harf vardır.
  • Türkiye’de ilköğretim 7 yıl önce 8 yıla çıkarıldı.
  • Türkiye’nin yıllık ithalatı, ihracatından fazladır.

ÖZNEL (SÜBJEKTİF) ANLATIM: Anlatanın kişisel görüşlerini, yorum ve izlenimlerini de içeren, kişiden kişiye değişe­bilen (göreceli), kanıtlanmasımümkün olmayan yargılardır. Gözlemden, araştırma­dan çok kanıya, kişisel değerlendirmeye dayanır. Yan tutabilir. Öznel anlatım cümlelerindeki yargılarda güzel, çirkin, iyi, kötü, yararlı, yararsız ve benzeri sözcükler kullanılır ki bunlar “kanıtlanamayan, göreceli” kavramlardır.

Örnekler:

  • Başarılı olmak için, her şeyden önce başarıya koşullanmak gerekir.
  • Bu uçsuz bucaksız deniz, insana yaşamdaki zavallılığını anımsatır.
  • Cahit Sıtkı’nın şiirlerinin tadı başka bir ozanda yoktur.
  • Çok iyi bir insandır.
  • Kendisine yapılan iyiliği takdir etmeyecek insan yoktur.